Spoilers ahead

Πρόκειται για την πιο soft ταινία του Lars Von Trier, κάτι που είναι λογικό μετά τον αριστουργηματικό Αντίχριστο, όπου ο καλλιτέχνης έφτασε στα όρια της εγκεφαλικής και συναισθηματικής ευφυΐας του. Όχι ότι η ταινία μπορεί να θεωρηθεί εύκολη ή εμπορική (με τη κακή έννοια), αλλά αν και η ιδέα προδιαθέτει για κάτι μεγαλειώδες, αυτό δεν καταφέρνει να πραγματωθεί.

Πρωταγωνίστριες είναι η Kirsten Dunst και η Charlotte Gainsbourg ως 2 αδερφές. Κακώς παρουσιάζεται μόνο η Kirsten Dunst ως πρωταγωνίστρια, διότι ειδικά το δεύτερο μέρος αφορά στην Gainsbourg, κατά κύριο λόγο. Ίσως βέβαια αυτό συμβαίνει  διότι η Dunst κάνει υποκριτικό άλμα σε σχέση με προηγούμενες ερμηνείες της (πάντα βεβαίως ήταν πολύ καλή, αλλά εδώ προχωράει ακόμη περισσότερο), ενώ η Gainsbourg μας έχει συνηθίσει σε τρομερές ερμηνείες.

Η Melancholia χωρίζεται σε 2 κεφάλαια: Justine και Claire, τα ονόματα των 2 αδερφών. Στο πρώτο μέρος βλέπουμε το πάρτυ γάμου της Justine με τον Michael, που διοργανώνεται στο σπίτι της αδερφής της. Τον Michael ενσαρκώνει ο πανέμορφος Alexander Skarsgård, πασίγνωστος ως ο βρικόλακας Eric από το True Blood. Περίεργη η απόφαση του Von Trier να επιλέξει 2 δημοφιλείς, τηλεοπτικούς ηθοποιούς ως συζύγους των 2 πρωταγωνιστριών του (τον άντρα της Claire παίζει ο Jack Bauer, ήτοι ο Kiefer Sutherland). Όχι βέβαια, ότι κάποιος από τους 2 ήταν «λίγος» στο ρόλο του. Προς το τέλος της πρώτης αυτής πράξης ο γάμος έχει ήδη διαλυθεί (πριν καλά –καλά περάσουν λίγες ώρες) και έχουμε συνειδητοποιήσει ότι η Justine πάσχει από κατάθλιψη. Ήταν συγκλονιστική η σκηνή όπου η Justine λέει στην αδερφή της ότι νιώθει να περπατάει ανάμεσα σε ένα γκρι μάλλινο κουβάρι. Είναι μια απλή,  ρεαλιστική και καταδικαστική περιγραφή της κατάθλιψής της.

Eric & Jack Melancholia

Στο δεύτερο μέρος πλέον αποκαλύπτεται ότι ο πλανήτης Melancholia, θα περάσει πολύ κοντά από τη γη και παρακολουθούμε την Claire σε μια συναισθηματική διαδρομή αμφιβολιών, φόβου, ανακούφισης (όταν πιστεύει ότι γλίτωσαν) και τέλος πανικού και απόλυτου τρόμου όταν ο θάνατος παρουσιάζεται ως η απόλυτη σιγουριά μπροστά της, στη μορφή του όλο και μεγεθυνόμενου Melancholia στον ουρανό. Απόλυτα φυσική και μετρημένη, παρά την αναγκαστική υπερβολή που απαιτείται από το σενάριο, είναι η ερμηνεία της Charlotte Gainsbourg.

Melancholia Part2

Το ίδιο το θέμα της ταινίας, δηλαδή η καταστροφή του κόσμου και μάλιστα από την σύγκρουση με έναν άλλο πλανήτη, αποτελεί έναν συλλογικό φόβο και δίνει την ευκαιρία στον Von Trier να μεγαλουργήσει ως προς τις εικόνες που μας παρουσιάζει στην οθόνη. Η εικόνα του πλανήτη στον ορίζοντα, με τις διπλές σκιές των δέντρων είναι τρομακτικά αποκαλυπτική, καθώς και όλη η πρώτη σκηνή της ταινίας, που ίσως μόνη της είναι υλικό για ένα μελλοντικό μουσείο κινηματογράφου. Έχει ενδιαφέρον πως ένας καταθλιπτικός άνθρωπος, όπως ο σκηνοθέτης, έχει μεγάλη ικανότητα να φαντάζεται όλα τα πιθανά άσχημα πράγματα που μπορούν να συμβούν και με πιο τρόπο θα συμβούν αυτά και έπειτα να τα μετατρέπει σε μια ταινία ευρείας κατανάλωσης (όσο ευρεία είναι η επιτυχία της «Μελαγχολίας»). Ωστόσο, αν και η ταινία έχει όλα τα προσόντα να είναι το ίδιο μεγαλειώδης όσο και η καταστροφή της γης που προμηνύει, δεν τα καταφέρνει. Σε αυτό φταίει νομίζω το γεγονός, ότι οι 2 βασικές προβληματικές της ταινίας, δηλαδή η κατάθλιψη της Justine και η καταστροφή του κόσμου, δεν δένονται επαρκώς μεταξύ τους. Όπως τα 2 κεφάλαια της ταινίας είναι διαφορετικά, έτσι και η αντίδραση της Justine στον Melancholia, αν και μάλλον λογική δεν είναι απαραίτητα συνεπής με την προηγούμενη συμπεριφορά της. Εννοώ, ότι, αν και βγάζει νόημα ένας καταθλιπτικός άνθρωπος να μην φοβάται και τόσο το τέλος του κόσμου, μιας και μισεί την ύπαρξη του, αυτό πρέπει να δικαιολογηθεί δραματουργικά. Θα μπορούσε εξίσου πιθανά, να πάθει κρίση φόβου και πανικού. Αυτό λοιπόν, το γεγονός κάπως αποσυνδέει τη συνοχή της ταινίας και με αποσυντόνισε. Και νομίζω ότι συναντάται και σε άλλες στιγμές, όπως στον τρόπο που ο Michael αποχαιρετά την Justine και παραδέχεται ότι κακώς περίμενε ότι θα πετύχει ένας γάμος με μια καταθλιπτική σύζυγο. Αυτό και πάλι είναι λογικότατο, αλλά είναι βιαστικό και μη επαρκώς δικαιολογημένο.

Kirsten Dunst nature

Ωστόσο, παρά όλες αυτές τις αδυναμίες της, η Μελαγχολία σε κρατάει για 130’ χωρίς ίχνος βαρεμάρας. Οι εικόνες είναι αριστουργηματικές σαν πίνακες (ειδικά η σκηνή της γυμνής Dunst μέσα – κυριολεκτικά – στη φύση, αν και ούτε αυτή κατά τη γνώμη μου δικαιολογήθηκε/εξηγήθηκε επαρκώς δραματουργικά) και τα συναισθήματα που προκαλεί μένουν μαζί σου. Είναι από τις ταινίες που λέμε ότι “it grows on you”. Και αυτός μάλλον είναι και ο ορισμός της καλής ταινίας.

Σας άρεσε το άρθρο; Μοιραστείτε το: